Οι αιμορροΐδες είναι ένα εξαιρετικά συνηθισμένο πρόβλημα που, αν και ενοχλητικό, συνήθως αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά. Πρόκειται ουσιαστικά για διογκωμένες φλέβες στην περιοχή του πρωκτού και του κατώτερου ορθού, παρόμοιες με τους κιρσούς στα πόδια.
Χωρίζονται σε δύο βασικές κατηγορίες, τις εσωτερικές, που βρίσκονται μέσα στο ορθό. Συνήθως δεν προκαλούν πόνο, αλλά μπορεί να προκαλέσουν ανώδυνη αιμορραγία κατά την κένωση.
Οι εξωτερικές αναπτύσσονται κάτω από το δέρμα γύρω από τον πρωκτό. Αυτές είναι που προκαλούν συχνότερα φαγούρα, ερεθισμό ή πόνο.
Η αιμορροϊδοπάθεια είναι ο σωστός ιατρικός όρος για αυτό που ο κόσμος αποκαλεί απλά “αιμορροΐδες”. Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι όλοι οι άνθρωποι έχουν αιμορροΐδες από τη γέννησή τους. Πρόκειται για φυσιολογικά “μαξιλαράκια” από αγγεία και συνδετικό ιστό που βοηθούν στον έλεγχο των κενώσεων και στην προστασία του πρωκτικού καναλιού.
Λέμε ότι κάποιος πάσχει από αιμορροϊδοπάθεια όταν αυτά τα μαξιλαράκια διογκώνονται, φλεγμαίνουν ή χαλαρώνουν οι ιστοί που τα συγκρατούν, με αποτέλεσμα να προκαλούν ενοχλήσεις.
Η κύρια αιτία εμφάνισης αιμορροΐδων είναι η αυξημένη πίεση στις φλέβες της περιοχής. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε:
Κατατάσσονται συνήθως σε 4 στάδια, ανάλογα με τη σοβαρότητα:
Τα συμπτώματα της αιμορροϊδοπάθειας εξαρτώνται κυρίως από το αν οι αιμορροΐδες είναι εσωτερικές ή εξωτερικές. Συχνά, ένας ασθενής μπορεί να έχει και τα δύο είδη ταυτόχρονα.
Συμπτώματα Εσωτερικών Αιμορροΐδων
Βρίσκονται μέσα στο ορθό και συνήθως δεν τις βλέπετε ούτε τις νιώθετε, εκτός αν προεξέχουν (πρόπτωση).
Συμπτώματα Εξωτερικών Αιμορροΐδων
Αυτές βρίσκονται κάτω από το δέρμα γύρω από τον πρωκτό και είναι αυτές που προκαλούν τη μεγαλύτερη ενόχληση.
Η Θρομβωμένη Αιμορροΐδα (Επείγουσα κατάσταση)
Αν το αίμα λιμνάσει σε μια εξωτερική αιμορροΐδα και σχηματίσει θρόμβο, τα συμπτώματα γίνονται πολύ έντονα:
Μην κάνετε αυτοδιάγνωση αν υπάρχει αίμα. Αν και οι αιμορροΐδες είναι η πιο συνηθισμένη αιτία αιμορραγίας, το αίμα στα κόπρανα πρέπει πάντα να ελέγχεται από γιατρό για να αποκλειστούν σοβαρότερες καταστάσεις, όπως οι πολύποδες ή ο καρκίνος του παχέος εντέρου.
Η θεραπεία της αιμορροϊδοπάθειας εξαρτάται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων και το στάδιο της πάθησης. Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι ήπιες αιμορροΐδες υποχωρούν με αλλαγές στον τρόπο ζωής, ενώ οι πιο σοβαρές απαιτούν ιατρική παρέμβαση.
Για αιμορροΐδες που αιμορραγούν επίμονα ή προκαλούν πόνο, υπάρχουν ελάχιστα επεμβατικές λύσεις που συνήθως δεν απαιτούν νοσηλεία.
Η σκληροθεραπεία είναι μια από τις παλαιότερες και πιο διαδεδομένες ελάχιστα επεμβατικές μεθόδους για την αντιμετώπιση των αιμορροΐδων, κυρίως για το 1ο και 2ο στάδιο. Είναι μια διαδικασία που γίνεται στο ιατρείο, είναι γρήγορη και συνήθως δεν απαιτεί αναισθησία.
Ο χειρουργός χρησιμοποιεί ένα πρωκτοσκόπιο για να δει τις εσωτερικές αιμορροΐδες. Στη συνέχεια εγχέει ένα ειδικό χημικό διάλυμα (σκληρυντική ουσία) στον ιστό γύρω από την αιμορροΐδα και η ουσία αυτή προκαλεί μια ελεγχόμενη φλεγμονή και στη συνέχεια ίνωση (ουλή). Η ουλή διακόπτει την παροχή αίματος στην αιμορροΐδα, με αποτέλεσμα αυτή να συρρικνώνεται και να “μαραίνεται” μέσα σε λίγες ημέρες.
Θεωρείται σήμερα η πιο δημοφιλής και αποτελεσματική μη χειρουργική μέθοδος παγκοσμίως για την αντιμετώπιση των εσωτερικών αιμορροΐδων (κυρίως 2ου και 3ου βαθμού). Είναι μια απλή διαδικασία που γίνεται στο ιατρείο και στοχεύει στη “στραγγαλισμό” της αιμορροΐδας.
Ο γιατρός χρησιμοποιεί ένα ειδικό όργανο (τον “ligator”) και εντοπίζει την εσωτερική αιμορροΐδα μέσω πρωκτοσκοπίου. Τοποθετεί ένα ή δύο πολύ σφιχτά μικροσκοπικά λαστιχάκια στη βάση της αιμορροΐδας και αυτά κόβουν την παροχή αίματος στον αιμορροϊδικό όζο. Μέσα σε 3 έως 7 ημέρες, η αιμορροΐδα νεκρώνεται, συρρικνώνεται και πέφτει μόνη της (συνήθως κατά τη διάρκεια μιας κένωσης, χωρίς καν να το αντιληφθείτε).
Η φωτοπηξία με υπέρυθρη ακτινοβολία (Infrared Coagulation – IRC) είναι μια σύγχρονη, γρήγορη και ανώδυνη μέθοδος που χρησιμοποιείται κυρίως για τις εσωτερικές αιμορροΐδες μικρού και μεσαίου μεγέθους (1ου και 2ου βαθμού). Αντί για χημικές ουσίες (σκληροθεραπεία) ή λαστιχάκια (περίδεση), εδώ χρησιμοποιούμε θερμική ενέργεια.
Ο γιατρός χρησιμοποιεί μια ειδική συσκευή που εκπέμπει μια έντονη δέσμη υπέρυθρου φωτός.
Η άκρη της συσκευής εφαρμόζεται στη βάση της αιμορροΐδας. Το φως μετατρέπεται σε θερμότητα, προκαλώντας ένα μικρό έγκαυμα (πήξη) στον ιστό και αυτό δημιουργεί μια ουλή, η οποία διακόπτει τη ροή του αίματος προς την αιμορροΐδα. Χωρίς αίμα, η αιμορροΐδα συρρικνώνεται και τελικά υποχωρεί.
Για προχωρημένες περιπτώσεις (3ου και 4ου βαθμού) ή όταν οι άλλες μέθοδοι αποτυγχάνουν:
Η Θεραπεία με Laser (LHP – Laser Hemorrhoidoplasty) θεωρείται σήμερα η ενδεδειγμένη ανάμεσα στις απλές μεθόδους ιατρείου και το κλασικό χειρουργείο. Είναι μια ελάχιστα επεμβατική μέθοδος που στοχεύει στην οριστική λύση του προβλήματος με τον λιγότερο δυνατό πόνο. Σε αντίθεση με τις παλιές μεθόδους, το Laser δεν κόβει και δεν αφαιρεί ιστό, αλλά δουλεύει εσωτερικά.
Συνήθως γίνεται με ελαφριά μέθη ή τοπική αναισθησία οπότε ο ασθενής δεν νιώθει τίποτα. Ο χειρουργός εισάγει μια πολύ λεπτή οπτική ίνα laser μέσα στον αιμορροϊδικό όζο από μια μικροσκοπική οπή (περίπου 2 χιλιοστά). Η ενέργεια του laser εφαρμόζεται εσωτερικά, προκαλώντας ελεγχόμενη θερμική εξάχνωση. Αυτό “σφραγίζει” τα αγγεία που τροφοδοτούν την αιμορροΐδα και ο ιστός της συρρικνώνεται αμέσως και, το σημαντικότερο, “κολλάει” ξανά στα τοιχώματα του εντέρου, διορθώνοντας έτσι και την πρόπτωση.
Το Laser είναι ιδανικό για ασθενείς που θέλουν να αποφύγουν το νυστέρι, αλλά έχουν αιμορροΐδες 2ου ή 3ου βαθμού που δεν ανταποκρίνονται πλέον στα “λαστιχάκια” ή στις αλοιφές.
Η μέθοδος HAL (Hemorrhoidal Artery Ligation), γνωστή και ως απολίνωση των αιμορροϊδικών αρτηριών με τη βοήθεια υπερήχων, είναι μια από τις πιο έξυπνες και ανατομικές λύσεις για το πρόβλημα των αιμορροΐδων. Αντί να εστιάζει στο να “κόψει” την αιμορροΐδα, η μέθοδος αυτή στοχεύει στην πηγή του προβλήματος: την παροχή αίματος.
Η διαδικασία πραγματοποιείται συνήθως με μια ελαφριά μέθη, ενώ ο χειρουργός χρησιμοποιεί ένα ειδικό όργανο (πρωκτοσκόπιο) που έχει ενσωματωμένο έναν ανιχνευτή Doppler (υπερήχους). Αυτός ο ανιχνευτής “ακούει” τη ροή του αίματος και εντοπίζει με απόλυτη ακρίβεια τις αρτηρίες που τροφοδοτούν τις αιμορροΐδες. Μόλις εντοπιστεί η αρτηρία, ο χειρουργός την “δένει” με ένα ράμμα μέσω μιας ειδικής οπής στο όργανο. Χωρίς το αίμα που τις τροφοδοτεί, οι αιμορροΐδες αρχίζουν να “ξεφουσκώνουν” και να συρρικνώνονται μέσα στις επόμενες εβδομάδες.
Είναι ιδανική για αιμορροΐδες 2ου και 3ου βαθμού, ειδικά όταν υπάρχει έντονη αιμορραγία ή όταν οι αιμορροΐδες βγαίνουν έξω αλλά ξαναμπαίνουν.
Συχνά η μέθοδος αναφέρεται ως HAL-RAR. Το RAR (Recto Anal Repair) αφορά τη διόρθωση της πρόπτωσης. Αν οι αιμορροΐδες βγαίνουν έξω, ο γιατρός χρησιμοποιεί το ίδιο ράμμα για να τις “ανυψώσει” και να τις στερεώσει πίσω στην αρχική τους θέση (σαν ένα εσωτερικό “λίφτινγκ”).
Η κλασική αιμορροϊδεκτομή, με πιο γνωστή την τεχνική Milligan-Morgan, αποτελεί την παραδοσιακή χειρουργική μέθοδο για την οριστική θεραπεία των πολύ σοβαρών περιπτώσεων. Ενώ οι σύγχρονες μέθοδοι (Laser, HAL) είναι πιο ανώδυνες, η Milligan-Morgan επιλέγεται όταν οι αιμορροΐδες είναι 4ου βαθμού, πολύ μεγάλες, ή όταν οι άλλες μέθοδοι έχουν αποτύχει.
Η επέμβαση γίνεται σε νοσοκομείο, συνήθως με γενική ή ραχιαία αναισθησία, και ο χειρουργός κάνει τομές και αφαιρεί ολόκληρο τον αιμορροϊδικό όζο (τον ιστό και τα αγγεία που προεξέχουν).
Δίνει οριστική λύση και έχει τα χαμηλότερα ποσοστά υποτροπής (επανεμφάνισης) από οποιαδήποτε άλλη μέθοδο, αλλά και μπορεί να διορθώσει ακόμα και τις πιο παραμελημένες περιπτώσεις με μεγάλη πρόπτωση.
Όμως, ο μετεγχειρητικός πόνος είναι σημαντικός, ειδικά κατά τις πρώτες κενώσεις, και απαιτεί ισχυρά παυσίπονα και χρειάζονται συνήθως 2 έως 4 εβδομάδες για πλήρη επιστροφή στις δραστηριότητες.
Ο γιατρός θα προτείνει την κλασική αιμορροϊδεκτομή αν:
Ιδανική για αιμορροΐδες 1ου και 2ου βαθμού.
Η περίοδος μετά τη θεραπεία είναι εξίσου σημαντική με την ίδια την επέμβαση. Είτε επιλέξατε μια ήπια μέθοδο (όπως η σκληροθεραπεία ή το laser) είτε την κλασική αιμορροϊδεκτομή, ο στόχος είναι διπλός: ταχεία επούλωση και πρόληψη υποτροπής.
Η θεραπεία δεν σημαίνει ότι οι αιμορροΐδες δεν θα ξαναεμφανιστούν ποτέ. Για να διατηρήσετε το αποτέλεσμα, πρέπει να αποφεύγετε τη δυσκοιλιότητα και την καθιστική ζωή μόνιμα.
Τις πρώτες ημέρες είναι φυσιολογικό να νιώθετε ένα “βάρος” ή τσούξιμο. Λαμβάνετε τα αναλγητικά που σας σύστησε ο γιατρός (συνήθως παρακεταμόλη ή αντιφλεγμονώδη). Αποφύγετε την κωδεΐνη, καθώς προκαλεί δυσκοιλιότητα.
Το μεγαλύτερο άγχος μετά την επέμβαση είναι η πρώτη κένωση. Για να είναι ανώδυνη:
